Wady oświadczenia woli

W ostatnim numerze wspomniałem, że podczas konfliktu między PZN a Edim Federerem, Związek zarzucił menedżerowi, że ten niemal zmusił ich do podpisania niekorzystnej umowy i jest to podstawą do stwierdzenia jej nieważności. Rzeczywiście, polskie prawo przewiduje pewne okoliczności, które jeśli zaistnieją podczas tworzenia czy podpisywania umowy – mogą skutkować jej nieważnością.
Okoliczności te, to tzw. wady oświadczenia woli, czyli przewidziane w ustawie nieprawidłowości mające miejsce przy podjęciu decyzji. Kodeks cywilny wskazuje następujące wady oświadczenia woli:
1.brak świadomości lub swobody,
2.pozorność,
3.błąd,
4.podstęp,
5.groźba.

Brak świadomości lub swobody polega na złożeniu oświadczenia woli przez osobę, która jest w takim stanie psychicznym, że nie jest możliwe podjęcie przez nią świadomej lub swobodnej decyzji, np. choroba psychiczna, niedorozwój umysłowy, narkoza. Brakiem swobody nie jest natomiast trudna sytuacja finansowa, która powoduje zawarcie niekorzystnej dla siebie umowy.
Pozorność oświadczenia woli polega na złożenia takiego oświadczenia woli, które ma na celu ukrycie innej czynności prawnej. Strony w takim przypadku umawiają się, że oświadczenia woli nie będą w ogóle wywoływały skutków prawnych, albo będą wywoływały skutki inne niż wynika to z pozornej czynności prawnej. Typowym przykładem pozornej czynności prawnej jest zawarcie umowy sprzedaży w celu ukrycia darowizny lub odwrotnie. Jak z tego wynika, strony pozorują dokonanie czynności prawnej na serio, ponieważ mają w tym swój cel. Nie będzie więc pozornym oświadczeniem woli oświadczenie złożone nie na serio, w żarcie, na scenie podczas spektaklu, czy na wykładzie.
Błąd oświadczeń woli może mieć dwojaki charakter. Może polegać bądź na mylnym wyobrażeniu o rzeczywistym stanie rzeczy lub o treści złożonego oświadczenia. Aby, powołując się na błąd, móc uchylić się od skutków oświadczenia woli, błąd musi być istotny. Najogólniej mówiąc z takim błędem mamy do czynienia wówczas, gdy oceniając rzecz bezstronnie, każdy dojdzie do przekonania, że błądzący, gdyby nie działał pod wpływem błędu, nie zawarłby umowy albo zawarłby ją inaczej.
Z kolei podstęp jako wada oświadczenia woli polega na świadomym wywołaniu u drugiej osoby fałszywego obraz jakiegoś faktu, sytuacji lub przekonania po ta, aby skłonić ją do określonego postępowania, tj. do złożenia oświadczenia woli.
Groźba, aby była podstawą do uchylenia się od skutków oświadczenia woli, musi być bezprawna, np. groźba pobicia, czy zabójstwa. Nie jest bezprawna groźba, że wykorzysta się możliwości przewidziane przez prawo do dochodzenia należnych praw, np. oddanie sprawy do sądu, wszczęcie postępowania egzekucyjnego. Istotne w tym przypadku jest to, iż groźba musi być realna, czyli musi wzbudzać w osobie zagrożonej obawę, że jej samej lub innej osobie grozi poważne niebezpieczeństwo osobiste lub majątkowe.

Powyższa publikacja ma charakter archiwalny, stan prawny od czasu wydania publikacji mógł się zmienić.
Po aktualne informacje z zakresu prawa zapraszamy na naszego bloga oraz facebooka.

lobbing dla sportuprawosportowedsmmediacje w sporcie
Przypnij

Porada prawna online - bez wychodzenia z domu!

Wypełnij i wyślij formularz a przygotujemy dla Ciebie profesjonalną opinię prawną.

Dodaj załączniki
Zapytaj prawnika